Η συμβολή του Ιωάννη Καποδίστρια στον τομέα της δικαιοσύνης ως Κυβερνήτης

Εμφανίσεις:

Ημ / νία: 23.11.20

«Ποτέ για τη δικαιοσύνη στην Ελλάδα δεν έγιναν εκ του μηδενός τόσα πολλά σε τόσο λίγο χρόνο, όσο στη σύντομη διακυβέρνηση του Ιωάννη Καποδίστρια.»  Αυτή είναι η άποψη  του νομικού και μέλους της Ακαδημίας Αθηνών, Μενέλαου Τουρτόγλου για τη συμβολή του Ιωάννη Καποδίστρια στον τομέα της δικαιοσύνης ως Κυβερνήτης. 

Με την άφιξη του στην Ελλάδα τον Ιανουάριο του 1828, o Κερκυραίος πολιτικός είχε να αντιμετωπίσει μια χαώδη κατάσταση και μεγάλα προβλήματα σε όλους τους τομείς. Ένα από αυτά ήταν η έλλειψη δικαστικής οργάνωσης. 

O Καποδίστριας θεωρούσε θεμέλιο λίθο μιας ευνομούμενης πολιτείας την απονομή δικαιοσύνης. Μάλιστα, ό ίδιος ασχολήθηκε προσωπικά για την ίδρυση δικαστηρίων και τη στελέχωση τους με το κατάλληλο προσωπικό. 

Στις 15 Δεκεμβρίου 1828 νομοθετεί το ΙΘ’ ψήφισμα «περί του Διοργανισμού των Δικαστηρίων» και ιδρύθηκαν έξι δικαστήρια: ειρηνοδικεία, πρωτόκλητα, έκκλητα, ανώτατον, εμποροδικεία καθώς και τα έκτακτα που εκδίκαζαν κατηγορίες για το δημόσιο και εγκλήματα καθοσιώσεως. Επίσης, με απόφαση του Καποδίστρια συστήθηκαν τριμελή πρωτοδικεία. 

Το 1829 τέθηκε σε εφαρμογή η «Εγκληματική Διαδισία» ή αλλιώς η Ποινική Δικονομία η οποία αποτελείται από 562 άρθρα που ρύθμιζαν τις δικαιοδοσίες των δικαστηρίων. 

Τ0 1830 τα δικαστήρια που λειτουργούσαν αυξήθηκαν και προβλέφθηκε η ίδρυση Ανωτάτου Δικαστηρίου και ο θεσμός των Εισαγγελέων και χρησιμοποιήθηκαν  γραμματείς και κλητήρες στα δικαστήρια.

Το πιο σημαντικό απ’ όλα η μέριμνα του Κυβερνήτη  ήταν τέτοια στην οργάνωση της δικαιοσύνης που σκοπό είχε να ανακουφίσει τα αδύναμα μέλη της κοινωνίας.

Πάρθηκαν μέτρα για να περιοριστεί η τοκογλυφία. Διευκολύνθηκαν οι οφειλέτες για την εξόφληση παλαιών χρεών. Υπήρξε μέριμνα για το δικαίωμα διατροφής της μητέρας με εξώγαμο παιδί. Ακόμα, για πρώτη φορά το κράτος ανέλαβε τη δωρεάν διατροφή, ένδυση και υγειονομική περίθαλψη των φυλακισμένων. Τέλος, έγιναν βασικές αλλαγές στο διεθνές ιδιωτικό δίκαιο και απαγορεύθηκαν οι αλλοδαπές αποφάσεις  που εκδόθηκαν σε βάρος Έλληνα εναγομένου. 

Πηγές: kapodistrias.info,  sansimera.gr/biographies, argolikivivliothiki.gr

Συντάκτης: Νίκος Στούπης