Η αριστοκρατορική οικογένεια Βουλγάρεως και η συμβολή της στον πολιτισμό της Κέρκυρας

Εμφανίσεις:

Ημ / νία: 03.05.18

Η οικογένεια Βουλγάρεως

Οι κυριότεροι εκπρόσωποί της και η συμβολή της στον πολιτισμό

Η οικογένεια των Βουλγάρεων είναι παλαιοτάτη. Υπάρχουν δύο απόψεις για την καταγωγή της. Μερικοί υποστηρίζουν ότι είναι από την Ήπειρο και άλλοι ότι είναι συνέχεια Βούλγαρου πρίγκιπα.

Ο Μαρκαντώνιος Βούλγαρις, γόνος της οικογένειας, το επιβεβαιώνει σε χειρόγραφη σημείωσή του στα μέσα του 17ου ειώνα. Φαίνεται ότι ο κλάδος αυτός κατά τις συγκρούσεις Βουλγάρων και Βυζαντινών εγκαταστάθηκε στην Ήπειρο και εν συνεχεία εξελληνίστηκε κρατώντας απ΄την καταγωγή το όνομά του. Η μετεγκατάστασή του στην Κέρκυρα έγινε στα μέσα του 14ου αιώνα. Το 1698 οι Βουλγάρεις έλαβαν τον τίτλο του Κόμη απ΄το Δόγη της Βενετίας Silbestro Valerio, αφού ήδη είχαν εγγραφεί στο Libro D’ Oro το 1549.

Η οικογένεια σύμφωνα με τους ιστορικούς Χιώτη και Μάρμορα απέκτησε τέσσερις κλάδους: 1. Του Αγίου Ιωάννη 2. Του Αγίου Σπυρίδωνα 3. Του Αναστασίου και 4. Του Στάμου

Ο Ευαγ. Ραγγαβής, που συνέταξε το Livre D’ or de la Noblesse Ionienne 1925, ακολούθησε το διαχωρισμό του 1764 σε τρεις κλάδους που είναι και οι σπουδαιότεροι:

1. της Κοντράδας της Υπεραγίας Θεοτόκου Υπαπαντής 2. της Πόρτα Ρεμούντας και 3. Του Αγίου Σπυρίδωνα (που συγκέντρωσε τους κλάδους Αναστασίου, Στάμου και της Κοντράδας της Αγίας Αικατερίνης.

Μετά το 1803 τρεις οικογένειες έχουν ιδιαίτερη ιστορική σημασία. Είναι των Bulgari Calle Larga, Bulgari Spaca και των Bulgari Veja. Από αυτές προήλθαν εξαίρετες προσωπικότητες της θρησκευτικής, πνεματικής και εθνικής μας ζωής. Τα μέγιστα συνέβαλε στην ανάδειξη των Βουλγάρεων ο γάμος του Σταματέλλου Ευστ. Βουλγάρεως, τετρασέγγονου του πρίγκιπα, αρχηγέτη Στέφανου Ελεάζαρος εκ Βουλγάρεων με την Ασημίνα Φ. Καλοχαιρέτη. Η Ασημίνα ήταν θυγατέρα του παπά Φιλίππου Καλοχαιρέτη μικρότερου γιου του παπαΓιώργη Καλοχαιρέτη, ο οποίος έχει φέρει τα ιερά λείψανα του Αγίου Σπυρίδωνα και της Αγίας Θεοδώρας της Αυγούστης στην Κέρκυρα μεταξύ των ετών 1455-1465.

Τη διαχείριση των εσόδων του ιερού Ναού του Αγίου είχε η οικογένεια ως το 1925, έτος κατά το οποίο ο δικτάτορας Θ. Πάγκαλος συνέστησε διαχειριστικ΄γ επιτροπή στην οποία συμμετείχε ένας εκπρόσωπός της. Το 1942 παύτηκε η επιτροπή αυτή και επανήλθε η διαχείριση στους Βουλγάρεις. Τέλος το 1973 επί δικτατορίας της 21 Απριλίου τέθηκε τέρμα με τη σύσταση του κοινωφελούς «Ιερού προσκυνήματος Αγίου Σπυρίδωνος».

Οι βουλγάρεις υπηρέτησαν την Ορθόδοξη Εκκλησία της Κέρκυρας ως Πρωτοπαπάδες, αξίωμα που προήλθε με τον υποβιβασμό του Αρχιεπισκοπικού Θρόνου της Κέρκυρας από τον Κάρολο Α’ τον Ανδηγαυό το 1267 και συνεχίστηκε ένα χρόνο μετά την κατάκλυση της Ενετικής Κυριαρχίας στο Νησί (1799). Οι Ανδηγαυοί δήμευσαν την περιουσία της ορθόδοξης εκκλησίας και την παρέδωσαν στο Λατίνο Αρχιεπίσκοπο. Στην ύπαιθρο άφησαν τους 33 ιερείς της πόλεως που αποτελούσαν το «Ιερό Τάγμα». Ο Κάρολος Α’ επέστρεψε στους 32 ιερείε του Ι. Τάγματος και σε ισάριθμους Κερκυραίους ευγενείς να εκλέξουν από την τάξη των Ευγενών έναν Πρωτοπαπά, ρυθμιστή της Ορθόδοξης Κερκυραικής Εκκλησίας. Η οικογένεια των Βουλγάρεων ανήκουσα στους ευγενείς (Κομήτες) και κατέχουσα κληρονομικό δικαιώματι τον Άγιο Σπυρίδωνα ανέδειξε έξι Πρωτόπαπαδες: Τον Αρτέμιο (1605-1608), το Χριστόδουλο (1675-1693), τον Παναγιώτη ( -1715), το Σπυρίδωνα Α’ (1715-1738), υον Ιωάννη (1738-1749) και το Σπυρίδωνα Β’ (1749-1760).

Ο θεσμός του Πρωτοπαπά τοπικά της ιστορικής θέσης του Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως. Οι δράσεις του μέσα στη μακραίωνη ξένη κυριαρχία ήταν όχι μόνο θρησκευτικές αλλά και πολιτικές. Χάρη στους πρωτοπαπάδες διασώθηκε η εθνική σφραγίδα και η γλώσσα του τοπικού πληθυσμού που απέμεινε τόσο ακμαία, ώστε το μέγιστο ποσοστό του ξένου στοιχείου τελικά αφομοιώθηκε και εξελληνίστηκε.

Στον τομέα αυτό πρωτοστάτησαν οι παραπάνω Πρωτοπαπάδες. Χάρη μάλιστα στο Σπυρίδωνα Β’ Βούλγαρι έχουμε την περίφημη απογραφή Ναών Κερκύρας (1753-54), Παξών (1739) και Οθωνών.

Η παραπάνω Ασημίνα Καλοχαιρέτη-Βούλγαρι κατέλιπε την ευχή στους απογόνους από κάθε γενιά βα χειροτονείται από έναν ιερέα και να τίθεται στην υπηρεσία του Αγίου. Έτσι πολλοί ιερείς, εξαιρετικά μορφωμένοι άνθρωποι θήτευσαν στον Ι.Ν. του Αγίου Σπυρίδωνα. Η διαδοχή έπαυσε με τον τελευταίο προ τριων γενεών ιερέα Στέφανο, ο οποίος διετέλεσε και λαμπρός ζωγράφος.

Η οικογένεια συνεχίζει να υπάρχει με αρρενογονία. Τη 19^η γενεα αποτελούν οι αδελφοί Στέφανος με διαδόχους το γιο Νικόλαο και τον εγγονό Στέφανο, ο Νικόλαος, ο Οκτάβιος με διάδοχο το Σπυρίδωνα και ο Σέργιος με διάδοχο το Χαράλαμπο.

Πηγή: Κερκυραϊκές Αρχοντικές Αγροικίες, Κ.Δ. Καραμούτσος 2006