Αλμπέρ Κοέν: o Κερκυραίος συγγραφέας, διπλωμάτης και ανθρωπιστής ιταλοεβραϊκής καταγωγής

Ο Αβραάμ Αλμπέρ Κοέν, μοναχογιός του Marco Coen,  Εβραίου από Γιάννενα και της Louise Judith Ferro, Κερκυραίος ιταλοεβραϊκής καταγωγής, γεννήθηκε στις 16 Αυγούστου 1895 στην «Οβριακή»  συνοικία της πόλης της  Κέρκυρας. Το σπίτι όπου γεννήθηκε βρίσκεται στην οδό Βελισσαρίου και λειτουργεί πλέον ως εβραϊκή συναγωγή.  Η οικογένειά του είχε ασχοληθεί για πολλά χρόνια με την σαπωνοποΐα.  Μέχρι την ηλικία των 5 ετών έζησε στο νησί και εξαιτίας του ανερχόμενου αντισημητισμού στις αρχές του 20ου αιώνα εγκαθίσταται με την οικογένειά του στη Μασσαλία της Γαλλίας.

Εκεί ο νεαρός Κοέν θα παρακολουθήσει τη σχολική εκπαίδευση και θα μυηθεί στη γαλλική γλώσσα. Στο Λύκειο Thiers όπου φοιτούσε θα γνωριστεί με τον μετέπειτα διάσημο Γάλλο θεατρικό συγγραφέα και σκηνοθέτη, Μαρσέλ Πανιόλ. Από τότε ξεκινά η αρχή μιας φιλίας που θα κρατήσει μια ολόκληρη ζωή. Το 1908 επιστρέφει για λίγες εβδομάδες στην Κέρκυρα για να τελέσει τη θρησκευτική του ενηλικίωση με τον ραβίνο παππού του και πρόεδρο της εβραϊκής κοινότητας, μια εμπειρία που θα τον σημαδέψει για όλη του ζωή.

Το 1914 εγγράφεται στη Νομική Σχολή της Γενεύης και γίνεται Ελβετός πολίτης. Αργότερα αναλαμβάνει τη διεύθυνση του περιοδικού « Εβραϊκή επιθεώρηση» που στην συντακτική του επιτροπή υπάρχουν ονόματα όπως τους Άλμπερτ Αϊνστάιν και του Σίγκμουντ Φρόιντ. Το 1946 συμμετέχει ως νομικός σύμβουλος  στον Διεθνή Οργανισμό για τους Πρόσφυγες. Το διάστημα αυτό συντάσσει το « προσωρινό διαβατήριο» για τους πρόσφυγες και απάτριδες. Έτσι, δόθηκε η δυνατότητα σε εκατομμύρια πρόσφυγες να μετακινηθούν με ευνοϊκότερους όρους. Ο ίδιος θα δηλώσει ότι αυτό το σημαντικό έγγραφο  για τους πρόσφυγες ήταν το καλύτερο έργο του.

Ο Αλμπέρ Κοέν φεύγει από τη ζωή στις 17 Οκτωβρίου 1981 στο διαμέρισμά του στη Γενεύη, αφού είχε βασανιστεί για πολλά χρόνια με σοβαρά προβλήματα υγείας. Λίγο πριν πεθάνει είχε λάβει την σημαντικότερη γαλλική διάκριση « Commandeur de la Légion d’honneur».

Το συγγραφικό του έργο

Ο Αλμπέρ Κοέν είναι ένας από τους σημαντικότερους γαλλόφωνους πεζογράφους του 20ου αιώνα. Είναι ο πρώτος που εισήγαγε στη γαλλόφωνη λογοτεχνία το ζήτημα της εβραϊκής ταυτότητας. Ο λογοτεχνικός τόπος μεγάλου μέρους του έργου του είναι η Κέρκυρα και εξιδανικευμένος γενέθλιος τόπος των ηρώων του.

 Το συγγραφικό έργο του εγκαινιάζεται με τον  «Σολάλ» το 1930 . Όλοι οι βασικοί ήρωες που πρωτοπαρουσιάζονται σ’ αυτό το έργο θα συντροφέψουν τον συγγραφέα στα τρία άλλα του μυθιστορήματα: ο  «Καρφοχάφτης» το 1938, η  «Η ωραία του Κυρίου» το 1968 και οι  « Οι Γενναίοι» το 1969 δεν θα είναι παρά η συνέχεια της ιστορίας που είχε αρχίσει να μας αφηγείται στον «Σολάλ». Το «Βιβλίο της μητέρας μου» είναι ένας ύμνος στη μητρική αγάπη, ενώ « Η Ωραία του Κυρίου» αποτελεί μια πραγματεία για το ανέφικτο του τέλειου έρωτα. Με την έκδοσή του  βραβεύεται  από τη Γαλλική Ακαδημία με το Μεγάλο Βραβείο Μυθιστορήματος  το 1968. Ο Αλμπέρ Κοέν κατατάσσεται επάξια στους μεγάλους κλασικούς του 20ου αιώνα και έχει τη δική του θέση στο χάρτη της παγκόσμιας λογοτεχνίας.

Συντάκτης: Νίκος Στούπης