Αναπαραγωγή χαρτών της Κέρκυρας 17-18ου αιώνα από την Αναγνωστική Εταιρία

Ημ / νία: 27.12.16

Η Αναγνωστική Εταιρία Κερκύρας, με την ευκαιρία του εορτασμού της 300ης επετείου από τη λύση της πολιορκίας της Κέρκυρας από οθωμανικές δυνάμεις, δημοσιεύει μια σειρά πέντε αναπαραγωγών από χάρτες των συλλογών της, σφραγισμένες και αριθμημένες, σε μια περιορισμένη έκδοση. 

Η πολιορκία της Κέρκυρας το καλοκαίρι του 1716, ήταν ένα αποφασιστικό επεισόδιο του εβδόμου Ενετοτουρκικού πολέμου. Η Οθωμανική Αυτοκρατορία, η οποία είχε κηρύξει πόλεμο κατά της Δημοκρατίας της Βενετίας το 1714, επιτέθηκε το 1715 στις κτήσεις της στη Δαλματία, ενώ συγχρόνως ανακαταλάμβανε την Πελοπόννησο, τα τελευταία εναπομείναντα ενετικά νησιά στο Αιγαίο, καθώς και το νησί της Λευκάδας και το λιμάνι του Βουθρωτού, απέναντι από την Κέρκυρα. Το καλοκαίρι του 1716, ο oθωμανικός στόλος, αποφεύγοντας τον ενετικό, αποβίβασε στις 8 Ιουλίου περίπου 30.000 άνδρες βόρεια της πόλης της Κέρκυρας.             Οι Ενετοί, γνωρίζοντας  ότι η στρατηγικά σημαντική Κέρκυρα θα γινόταν τελικά στόχος των οθωμανικών δυνάμεων, είχαν ήδη στείλει τον ανώτατο διοικητή των χερσαίων δυνάμεών τους, Στρατάρχη κόμη Johann Matthias von der Schulemburg, να οργανώσει την άμυνα της πόλης. Αμέσως μετά την άφιξή του, διέταξε την επιδιόρθωση και επέκταση των υπαρχόντων οχυρώσεων της πόλης, καθώς και την πρόχειρη αμυντική ενίσχυση των γύρω λόφων ώστε να αποτελέσουν την πρώτη γραμμή άμυνας, ενώ κατέβαλε προσπάθειες για την ενίσχυση της φρουράς, δυνάμεως 3.000 ανδρών, αποτελούμενης από μονάδες Ιταλών και Δαλματών στρατιωτών, Γερμανών μισθοφόρων, καθώς και σώματα Κερκυραίων εθελοντών.

Η διασφάλιση της Κέρκυρας έγινε ευρωπαϊκή υπόθεση. Eκτός από την Αυστρία, που αισθανόμενη να απειλείται από την οθωμανική προέλαση στη Δαλματία, είχε ήδη κηρύξει τον πόλεμο στους Οθωμανούς, συμμαχώντας με την Γαληνοτάτη, οι Ενετοί ενισχύθηκαν με πλοία από την Ισπανία, τη Μάλτα, την Τοσκάνη, την Γένοβα και το Παπικό Κράτος. Η Πορτογαλία επίσης έστειλε μια ναυτική μοίρα, ενώ ενισχύσεις και προμήθειες από την Βενετία, μεταφέρθηκαν με νηοπομπή αγγλικών πλοίων στην πολιορκημένη πόλη.

Μετά από συνεχή βομβαρδισμό και επαναλαμβανόμενες σφοδρές επιθέσεις, που λίγο έλειψαν να κάμψουν τη σθεναρή αντίσταση των αμυνομένων, η πολιορκία τελικά λύθηκε στις 22 Αυγούστου, ύστερα από μια ισχυρότατη καταιγίδα που κατέστρεψε το τουρκικό στρατόπεδο και οδήγησε σε άτακτη υποχώρηση των Οθωμανών, πράξη που αποδόθηκε στην παρέμβαση του Αγίου Σπυρίδωνα, πολιούχου της Κέρκυρας. Οι Ενετικές Αρχές θέσπισαν την ετήσια τέλεση επίσημης λιτανείας του Ιερού Σκηνώματος του Αγίου, στις 11 Αυγούστου, ημερομηνία της λήξης της πολιορκίας σύμφωνα με το Ιουλιανό ημερολόγιο, λιτανεία που εξακολουθεί να λαμβάνει χώρα έως τις μέρες μας.

Δύο από τους χάρτες και μια πανοραμική άποψη, απεικονίζουν τη μορφή της οχυρωμένης πόλης στα μέσα του 17ου αι. Ο πρώτος χάρτηςπροέρχεται από το βιβλίο του Κερκυραίου στρατιωτικού και λογίου Ανδρέα Μάρμορα Della Historia di Corfu  (Βενετία 1672). Ο δεύτερος, αντίγραφο του προηγούμενου αλλά με διαφορετικό διάκοσμο, όπως και η πανοραμική άποψη της πόλης από το Παλαιό ως το Νέο Φρούριο, προέρχονται από το βιβλίο με την περιγραφή του Μορέως και των Ιόνιων νησιών (Άμστερνταμ 1688) του διάσημου Ολλανδού χαρτογράφου Olfert Dapper.

Οι άλλοι δύο χάρτες τυπώθηκαν στον εκδοτικό οίκο του διάσημου γερμανού χαρτογράφου και εκδότη Johann Baptist Homann ο οποίος διετέλεσε και Αυτοκρατορικός Χαρτογράφος του Καρόλου ΣΤ΄. Ο πρώτος απεικονίζει κυρίως τις θέσεις των αντίπαλων στόλων και ο δεύτερος την πόλη και τα προάστια της Κέρκυρας κατά τη διάρκεια της πολιορκίας, με τις  επεκταμένες οχυρώσεις και τις θέσεις των Οθωμανικών πυροβολαρχιών.